Meşrutiyet'in güldüren ve düşündüren sesi: Davul

Abstract

İstibdat döneminde bütün alanlar gibi basın hayatını da etkisi altına alan baskı, II. Meşrutiyet'in ilanıyla ortadan kalkmıştır. Bunun doğal sonucu olarak ülke sorunlarına eğilen gazete ve dergiler çoğalmıştır. Özellikle mizah alanında süreli birçok yayın baş göstermiştir. Yazarlar, bu konulardaki fikirlerini mizah yoluyla daha çarpıcı sayılabilecek bir şekilde dile getirme imkânı bulmuşlardır. Bu dönemde çıkan Batılı anlamdaki mizah gazetelerinden biri de Davul'dur. Başyazarı Hamdullah Suphi (Tanrıöver)'dir. 27 Ekim 1908'den 27 Mayıs 1909'a kadar 24 sayı yayımlanmıştır. Mizahi üslupla yazılmış edebi metinlerden oluşan bu gazetede aynı zamanda Türk karikatüristlerin eserleri ve Batı basınından karikatürler de yer almaktadır. Bu çalışmada, yayımlandığı dönemle ilgili önemli veriler sunan Davul gazetesinin 24 sayısı beş ana bölümde incelenmiştir. Birinci bölümde, Osmanlı Dönemi'nde basın hayatı ve mizah gazeteleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde gazetenin yayın hayatına başlaması, yayın süreci ve politikası ile şekil özellikleri incelenmiş; gazetenin yazar, şair ve karikatürist kadrosu, Davul'daki kalem faaliyetleri göz önünde bulundurularak tanıtılmıştır. İkinci bölümün sonunda, gazetenin muhtevasını oluşturan yazı türleri ve "Vur Abalıya" bölümü hakkında değerlendirmeler yapılmıştır. Üçüncü bölümde yazar ve şair adları ile yazı türlerine göre oluşturulmuş iki fihrist bulunmaktadır. Dördüncü bölümde gazetenin karakteristik özellikleri dikkate alınıp seçilen metinler, Latin harflerine aktarılmıştır. Sonuç bölümü olan beşinci bölümde ise gazetenin özellikleri, önemi ve içeriğiyle ilgili genel bir değerlendirme yapılmıştır.