Son dönem Budist Uygur edebiyatından iki örnek : metin - çeviri - açıklamalar - dizin

Abstract

Doktora tezi olarak hazırlanan bu çalışma Budist Uygur Edebiyatına ait iki dini içerikli metni ihtiva etmektedir. Bu iki eserden ilki Tibet Budizmine ve diğeri ise Mahāyāna Budizmine aittir. Çalışmamız esasen 1931 yılında W. Bang ve A. von Gabain tarafından neşredilmiş olan Türkische Turfan-Texte V [= Türkçe Turfan Metinleri V]’in başka fragmanlarla genişletilerek yapılmış yeniden neşridir. Bu çalışma 7 bölümden oluşmaktadır. “1. Giriş” bölümünde çalışmada yer alan yazmalara ve üzerine yapılan çalışmalara, çalışmada izlenilen yönteme, yazmaların biçim ve içerik özelliklerine ve çalışmada kullanılan yazmaların Çince eş değer metinlerine değinilmiştir. “2. Tibet Budizmi ve Öncesi” bölümünde Budizm ve Tibet Budizmine kadar Budist ekollere, Tibet Budizminin tarihî arka planına, öğretilerine, uygulamalarına, kimi terimlerine ve Eski Uygurca Tibet Budizmine ilişkin metinlere değinilmiştir. “3. Metin” bölümünde çalışmada yer alan metinlerin yazı çevirisi ve harf çevirisine yer verilmiştir. “4. Çeviri” bölümünde metinlerin günümüz Türkçesine çevirisine yer verilmiştir. “5. Açıklamalar” bölümünde metinler dil bilgisi, anlam bilgisi, Budist terimler bakımından incelenmiştir. Burada ayrıca metnimizin Çince eş değerleri Eski Uygurca ile karşılaştırılarak Türkçeye çevrilmiştir. “6. Dizinler” bölümünde üç dizin hazırlanmıştır: “6.1. Uygurca Dizin”, “6.2. Çince-Uygurca Dizin” ve “6.3. İkilemeler Dizini”. “6.1. Uygurca Dizin”de madde başları Eski Uygurca, anlamları Türkiye Türkçesidir. “6.2. Çince-Uygurca Dizin” metinlerimizin Çince eş değerlerinden faydalanarak hazırlanmıştır ve madde başları Çince, karşılıkları Eski Uygurcadır. “7. Sonuç” bölümüdür. Bu bölümlere ilave olarak çalışmanın sonunda kullanılan bütün metinlerin tıpkıbasımına ve Çince eş değer metinlerine yer verilmiştir.