Yönetici adayı programlarının yönetici adayları ve diğer çalışanlara etkisi

Abstract

İşletmelerin geleceği ile ilgili kritik kararlarda söz sahibi olan yöneticilerin örgüt kültürüne uygun bir şekilde içten yetiştirilmesi ihtiyacı "Yönetici Adayı Programları"nın ortaya çıkmasını sağlamıştır. İlgili programlar kapsamında sınırlı sayıda üstün nitelikli ve yüksek potansiyelli yeni mezun örgüte kazandırılmakta, bu doğrultuda işbaşı yapan çalışanlara farklı yan haklar ve kazanımlar sunulmaktadır. Bu çalışma, yönetici adayı programlarının program katılımcıları ve program dışı diğer çalışanlar üzerindeki etkisini anlamaya yönelik bir çalışmadır. Çalışmada göreli yoksunluk ve örgütsel adalet teorileri temel alınmıştır. Çalışmaya teknoloji, banka, ilaç ve hızlı tüketim sektörlerinden yönetici adayı ve program dışı çalışanlardan oluşan 19 katılımcı dahil edilmiştir. Çalışmada veri toplama tekniği olarak mülakat tekniği ve yarı yapılandırılmış form kullanılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik analiz deseni kullanılarak veriler analiz edilmiştir. İki araştırmacı tarafından tekrarlanan sabit ifadeler tespit edilmiş, bu ifadeler kavramsallaştırılarak uygun temalar haline getirilmiştir. Bu doğrultuda analizi sağlanan bulgular yorumlanmıştır. Bireysel ve örgütsel faktörler doğrultusunda çalışanların yönetici adayı programlarına karşı algısı farklılaşmaktadır. İlgili program içeriği oluşturulurken hak ve kazanım boyutunda diğer çalışanlar ile denge kurulan ve örgüt içi iletişimi doğru şekilde gerçekleştirilen işletmelerde yönetici adayı programlarına bakış açısı olumlu ve destekleyicidir. Yönetici adaylarının kurum içerisinde başarılı olma ve yüksek performans sergileme baskısı hissettikleri, bu nedenle örgütsel adalet algılarının süreçler doğrultusunda oluştuğu tespit edilmiştir. Diğer çalışanların ise hak ve kazanım karşılaştırmaları sonucunda yoksunluk duygusu hissedebildikleri, bu nedenle örgütsel adalet anlayışlarının sonuçlar ve çıktılar doğrultusunda oluştuğu araştırmanın temel bulgusudur.