Ticari bankalarda kredi maliyetlerinin hesaplanması ve kredi fiyatlaması

Abstract

Bu çalışmanın amacı, ticari bankalarda kredi maliyeti ve kredi fîyatlaması süreçlerinin açıklanmasıdır. Bankaların temel faaliyet konusu, gerek mevduat, gerekse diğer bankacılık işlemleri sonucunda topladıkları fonları, üzerine belli bir kâr marjı koyarak, kredi isteyen ve kredi almak için uygun bir mali yapıya sahip tüm müşterilerine satmaktır. Kredilendirme kararı almadan önce banka, yapısına en uygun yöntemlerle fon toplama ve faaliyet maliyetlerini belirlemelidir. Ancak bu şekilde, belli bir oranda kâr elde etmesini sağlayacak fiyatı saptama imkanı bulacaktır. Bu çalışmanın kredi maliyetlerinin hesaplanması ile ilgili bölümünde maliyet-hacim-kâr ilişkilerinin görülebilmesi amacıyla başabaş analizi kullanılmış, bankaların dönem maliyetlerinin incelenmesinde ise geçmiş dönem ortalama ve marjinal maliyetleri dikkate alınmıştır. Maliyetlerin kredi fiyatlamada en belirleyici etken olmasına karşın bankalar, alternatif yatırım alanları, müşterinin durumu ve risk derecesi, kredinin süresi ve geri ödeme koşullarını da dikkate alarak fiyat politikalarını belirlemektedirler. Çalışmada fıyatlama yöntemleri içerisinde öncelikle maliyet artı kâr fiyatlaması, marjinal fiyatlama ve kâr amaçlı fiyatlama yöntemleri anlatılmıştır. Bankalar yeni bir ürünle piyasaya girmeyi ya da belli bir müşteri kitlesini hedeflediklerinde farklı fiyatlama yöntemleri de kullanmaktadırlar.