Lastik üretiminde katkı elemanlarının özelliklere etkisi

Abstract

Yirminci yüzyılın başından beri gelişmekte olan elastomer malzemeler, kimya biliminin toplum yaşantısına yaptığı en büyük katkı olarak değerlendirilmektedir. Oda sıcaklığından, parçalanma sıcaklığına kadar oldukça geniş bir saha içerisinde elastik özellik gösteren çapraz bağlanmış polimerik malzemeler elastomer malzemelerdir. Kauçuklar çapraz bağlanmamış ama çapraz bağlanabilme özelliğine sahip, yani vulkanize olabilen polimerlerdir. Çapraz bağlanmanın özellik değişimlerine etkisi büyüktür. Çapraz bağlama için gerekli olanlar ise, kauçuk karışımı, sıcaklık, basınç ve zamandır. Bu ortamların sağlandığı koşullarda en iyi özellikte malzemeler üretmek doğal sonuç olacaktır. Kauçuk ürünleri geçmişte toplumlarca geniş bir biçimde kullanılmış ve günümüzde en geniş biçimde ihtiyaç duyulan araç ve gereçlerin imalinde artan bir oranla kullanılmaya devam etmiştir. Tarihsel gelişim içinde kauçukların işleme şekilleri ve teknolojisi bilimsel bir şekilde gelişirken, bu malzemelerin bol ve ucuz üretilebilmeleri konularında önemli gelişmeler kaydedilmiştir. Kauçuğun kükürt ile vulkanizasyonunun 120 yılı aşkın süredir bilinmesine rağmen, kükürt ve hızlandırıcı ihtiva eden kauçuk karışımının ısıtılmasında meydana gelen reaksiyonlar ve değişiklikler kısmen bilinmemektedir. Günümüzde yeni malzemeler için yeni yöntemlerin gerekli olması ve yeni teknolojilere gerek duyulmasına en önemli etkenler, bilinmeyenleri keşfetmek, enerjiyi ekonomik sağlamak, işçilik maliyetlerini düşürmek, çevre kirliliğini önlemek vb. amaçları taşımaktadır. Enerji ve maliyetlerin artışı, ekonomideki politika değişiklikleri bazı yeni malzemelere ilgiyi arttırıp hızlı talepler doğurabilmektedir. Kauçuk her ne kadar bu ihtiyaçları karşılayabilecek bir malzeme olsa da başka malzemelerle örneğin, plastik, kompozitler, alüminyum ve diğerleriyle bu konularda rekabet edebilmelidir. Kauçuğun kendi payını koruyabilmesi elde edilen ürünlerin performansına ve rekabet parametrelerine bağlıdır. Kauçuklardan üretilen taşıt lastiklerindeki gelişmeler de bu parametrelere bağlı olarak değişim göstermiştir. Üretimde, kaliteyi arttıran ve hataları en aza indirgemeyi hedefleyen politikalar radyal lastiklerin konvansiyonel lastiklere üstün olmasını sağlamıştır. Lastiklerde memnuniyetsizlik yaratan durumlar ise uniform lastik üretmeye verilen önemle giderilmiştir.