An alternative to the ‘development discourse’ in the face of the ecological crisis: The degrowth movement

Abstract

Bu çalışma küçülme tahayyülünün önemini, Fransız siyasetindeki oluşumuna, tarihsel ve entelektüel kaynaklarına, toplumsal harekete dönüşümüne ve siyasal stratejilerine odaklanarak değerlendirmeyi hedeflemektedir. Bu tez, küçülme düşüncesinin siyasal projesini, büyüme-sonrası ve kapitalizm-sonrası bir toplum inşa etme bağlamında değerlendirmektedir. Tezde, nitel yöntem kullanılmış ve post-siyasal teorik çerçeveden yararlanılmıştır. Günümüzde toplumsal dokunun yeni görünümü sanayi-sonrası, postmodern ve ekoloji-sonrası olarak tanımlanmaktadır. Post-siyasal, alternatif bir sosyo-ekonomik gelecek inşa fikrinin düşünsel olarak gerilemesini ifade etmektedir. Post-siyasal, Chantal Mouffe tarafından çoğulcu toplumun ortadan kalkmasını; Jacques Rancière tarafından ütopya projelerinin sonunun geldiğine olan inanışa bir karşı çıkışı; Slavoj Žižek için ise ekonominin depolitizasyonunu ifade etmektedir. Post-siyasal toplum, konsensüs siyasetinin ve tekno-yönetimsel çözümlerin yüceltildiği, alternatif ekonomik tahayyüllerin bastırıldığı bir toplumsal ilişkiler modeline karşılık gelir. Neoliberal hegemonyanın mevcut durumu, post-siyasal neoliberalizm olarak tanımlanmıştır. Diğer taraftan post-siyasal neoliberalizm, kesintisiz ekonomik büyümeyi merkezine alan kalkınma söylemine eklemlenmiştir. Ekonomik büyüme, çevre sorunları için yegane çözüm olarak sunulmuştur. Gezegenin uçurumun kıyısına geldiği noktada, sürdürülebilir kalkınma söylemi post-siyasal neoliberalizm ile birleşmiş, çevresel sorunların çözümüne yönelik modernist çözümleri benimsemiştir. Çevre siyasetinde, toplumun radikal dönüştürülmesi ve alternatif bir sosyo-ekonomik gelecek düşüncesi yerini uzlaşmacı siyasalara bırakmıştır. Bu çalışmanın amacı, post-siyasal durum ve neoliberal depolitizasyon stratejilerine karşı çıkan küçülme hareketini incelemektir. Küçülme tahayyülü, alternatif sosyal dünyaların varlığını vurgulamak için post-kalkınma çerçevesini kullanırken, ekonomik büyümenin sürdürülemezliğini bioekonomi kavramı ile açıklar. Modern tüketim toplumunu eleştirmek için anti-faydacılık düşüncesinden yararlanır. Küçülme, ana akım tekno-yönetimsel çözümlerden olan sürdürülebilir büyüme, yeşil büyüme ve karbon vergisi gibi düşüncelere karşı çıkar. Küçülme hareketi, alternatif bir toplum düşüncesi oluşturmak için yerel para birimleri, iş paylaşımı, Nowtopya, kamusal para ve ekoköy stratejilerinden yararlanır.