Kafkas diaspora medyasında tarih ve kimlik: Jineps gazetesi örneği

Abstract

Türkiye’deki Kafkas Diasporasına ait basılı olarak yayınlanan tek gazete olan Jıneps gazetesi kapsamında, tarih ve kimlik söylemlerinin değerlendirildiği bu çalışma 3 soru üzerinden analiz edilmiştir. Öncelikle çalışmada, Jıneps gazetesi’nin ortak tarih söylemini hangi argümanlar üzerinden ürettiği ortaya çıkarılmaktadır. Buna göre; 1864 Sürgünü bir “soykırım” olarak nitelendirilmekte ve bu sürgün, Jıneps gazetesi’nin ortak tarih söyleminin temelini oluşturmaktadır. Jıneps gazetesi’nde tarih konusunda daha çok mikro düzeyde bir söylem üretilmektedir. İkinci olarak; Kimlik konusu anadil, din ve siyaset olarak üç ayrı başlıkta incelenmekte ve özellikle anadil konusuna oldukça önem atfedilmektedir. Anadil konusunda aktör tanımlaması yapılırken “biz” kategorisinde Adigece başta olmak üzere Türkçe ve Rusça haricindeki tüm diller yer almaktadır. “Öteki” kategorisinde ise Türkiye’deki diaspora için Türkçe, Kafkasya’daki halklar içinse Rusça yer almaktadır. Anadillerin yok olmaması gerektiği konusuna ağırlık verilen Jıneps gazetesi’nde anadilde eğitimin yaygınlaştırılması gerektiğinden bahsedilmekte ve ortak kimlik söylemi bu şekilde üretilmektedir. Jıneps gazetesi’nde ortak kimlik söyleminin daha çok makro düzeyde ele alındığı ve bu söylemin genellikle Türkiye’deki Sünni-Türk kimliği haricindeki halkları içerisine aldığı görülmektedir. Siyaset ise Jıneps gazetesi’nde niceliksel olarak en fazla metnin bulunduğu konudur. Bu konuda gazetede genel olarak AK Parti politikalarına muhalif söylemlerin üretildiği görülmektedir. Çalışmada, Jıneps gazetesi’nin seçmen tercihini ise daha muhalif söylemler kullanarak oluşturduğu sonucuna ulaşılmaktadır.