Türkiye'de dar gelirlilerin konut sorunu bağlamında sosyal konuta bakış, İstanbul Bezirganbahçe örneğinde irdeleme

Abstract

Dünya'da çözüm aranan temel konulardan biri olarak barınma sorunu karşımıza çıkmaktadır. Ülkeler farklı politikalarla soruna çözüm ararken, en çok kullanılan yöntem olarak sosyal konut politikaları ile karşılaşılmaktadır. Devlet eliyle yapılan sosyal konutlarda, özellikle yoksul ve dar gelirlilere yönelik politikalarla konut edindirme, kiralama ve kira denetimi gibi çözüm yöntemleri geliştirilmiştir. İngiltere, Hollanda ve Fransa gibi gelişmişlik düzeyi yüksek ülkelerde sosyal konut politikalarının başarıyla uygulandığı görülmektedir.Türkiye geç sanayileşmiş ülkeler arasındadır. Kentleşmesi, sanayileşmesinden önce başlamış ve sanayileşmenin de önünde ilerlemektedir. 1950'lerden itibaren kırdan kente yaşanan göçler ile, kentsel nüfus hızla artarken, nüfusun barınmasına yönelik yeterli nicelik ve nitelikte konutlar üretilememiştir. Nitelikli konut yetersizliğinden ortaya çıkan konut sorunu özellikle büyük kentlerde çarpık kentleşmeye, düzensiz yapılaşmaya ve temel sağlık koşullarından uzak yasadışı konut üretimine neden olmaktadır.Bu bağlamda çalışmada öncelikle, konut sorununun temel nedenleri ele alınmakta, etkileri ve dar gelirlilerin sorunun neresinde olduğu araştırılmaktadır. Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki sosyal konut anlayışı incelenmekte, Dünya'da ve Türkiye'de uygulanmış sosyal konut örneklerine yer verilmektedir. Türkiye'de sosyal konutlardaki yaşam koşullarının anlaşılması adına, İstanbul'da Bezirganbahçe Sosyal Konutlarında gözlem ve tespitlerle birlikte anket çalışması sunulmaktadır. Bu kapsamda tezin amacı, Dünya örneklerinden referans alarak Türkiye'deki yoksul ve dar gelirlilerin konut sorununa niceliksel ve niteliksel bir farkındalığın ortaya konması olarak belirlenmiştir.