Gaziantep kentinin geleneksel konut dokusunun ve sosyo-kültürel yapısındaki değişimin incelenmesi

Abstract

Farklı etnik grupların senteziyle oluşan Gaziantep geleneksel konut dokusu yerini gün geçtikçe sayıları artan niteliksiz, kentin kültürel yapısını yansıtmayan beton bloklara bırakmaktadır. Geleneksel konutların oluşumunda önemli rol oynayan sosyo-kültürel koşulların değişmesi, söz konusu mimari mirasın korunmasını engellemektedir. Daha iyi koşullarda, günümüz yaşam biçiminin gerektirdiği ihtiyaçlara cevap verebilen konutlar dayaşama isteği geleneksel konutların terk edilmesine sebep olmaktadır.Bu çalışmada, Gaziantep'in yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalan geleneksel konut dokusu fiziksel ve sosyal özellikleri açısından incelenmektedir. Çalışma süresince gözlem,anket ve kaynak tarama yöntemiyle konuyla ilgili bilgi toplanmaya çalışılmış, çalışma alanı harita, fotoğraf ve rölöve tekniğiyle incelenmeye çalışılmıştır. Araştırma içerisinde, Gaziantep kentinin fiziksel yapısı, geleneksel konutların genel plan ve form özellikleri, konutları oluşturan yapı elemanlarının fiziksel özellikleri, kentin sosyo-kültürel yapısındaki değişim yer almaktadır. İncelemeler sonunda geleneksel konutların günümüz koşullarında kullanımları,kullanıcıları tarafından dile getirilen olumlu-olumsuz yanları irdelenmektedir. Araştırmada,geleneksel konutların korunması ve yaşatılması için bu konutların sadece kültürel varlıklarımız olarak değil, birer konut stoku olarak görülmesi ve değerlendirilmesi, fiziksel ve sosyal yapının birlikte ele alınmasıyla yapılan çalışmalar doğrultusunda günümüz koşullarına adaptasyonunun sağlanması, bu konuda halkın bilinçlendirilmesi gerektiği anlatılmak istenmektedir.