Eğitim fakültesi ilköğretim bölümü anabilim dalı programlarının eleştirel düşünme becerilerinin gelişimine etkisi

Abstract

Bu araştırmanın amacı İlköğretim Bölümü Anabilim dalları programlarının öğretmen adaylarının eleştirel düşünme gücü düzeylerine etkisinin belirlemektir. Araştırma, 2003-2004 öğretim yılında Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü anabilim dallan birinci ve dördüncü sınıflarında öğrenim görmekte olan 450 öğrenciden toplanan verilerle gerçekleştirilmiştir. Tarama modelinde tasarlanan ve kesit alma yaklaşımının benimsendiği araştırmanın verilerini toplamak amacıyla öğretmen adaylarının kişisel bilgilerinin belirlenmesi için "Kişisel Bilgi Formu" ve eleştirel düşünme gücü düzeylerini belirlemek amacıyla da "Watson- Glaser Eleştirel Düşünme Gücü Ölçeği" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde SPSS istatistik paket programından yararlanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde öğretmen adaylarının eleştirel düşünme gücü düzeylerini belirlemek amacıyla betimsel istatistik tekniklerinden, birinci ve dördüncü sınıfta öğrenim görmekte olan öğretmen adaylarının eleştirel düşünme gücü düzeyleri arasındaki farklılığı belirlemek amacıyla da bağımsız gruplar t testi, Anova ve Scheffe testinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulardan şu sonuçlara ulaşılmıştır: 1) Araştırmaya katılan tüm öğretmen adaylarının eleştirel düşünme gücü orta düzeydedir. 2) Anabilim dallarına göre birinci sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylarının eleştirel düşünme gücü orta düzeydedir. Anabilim dallan içinde en yüksek ortalamaya Matematik Öğretmenliği, en düşük ortalamaya ise Sosyal Bilgiler anabilim dallarında öğrenim görmekte olan öğretmen adayları sahiptir. 3) Eleştirel düşünme gücü düzeyleri bakımından Matematik Öğretmenliği ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği A.B.D.'lan 1. sınıf öğrencileri arasında, Matematik Öğretmenliği A.B.D. lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır. 4) Anabilim dallanna göre dördüncü sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylanmn eleştirel düşünme gücü orta düzeydedir. Anabilim dallan içinde en yüksek ortalamaya Matematik Öğretmenliği, en düşük ortalamaya ise Sosyal Bilgiler Anabilim dallarında öğrenim görmekte olan öğretmen adayları sahiptir. 5) Eleştirel düşünme gücü düzeyleri bakımından Matematik Öğretmenliği A.B.D. ile Sınıf Öğretmenliği, Okul Öncesi Eğitim ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği A.B.D.'lan arasında Matematik Öğretmenliği A.B.D. lehine istatistiksel bakımdan anlamı bir farklılık görülmektedir. 6) Eleştirel düşünme gücü düzeyleri bakımından Fen Bilgisi Öğretmenliği ile Okul Öncesi Eğitim ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği A.B.D.'lan arasında Fen Bilgisi Öğretmenliği lehine istatistiksel bakımdan anlamı bir farklılık görülmektedir. 7) Okudukları anabilim dallarına göre birinci ve dördüncü sınıfta öğrenim gören öğretmen adaylarının eleştirel düşünme gücü düzeyleri arasında anlamlı bir fark sadece Matematik Öğretmenliği anabilim dalında ortaya çıkmıştır.