Energy-security nexus in the gulf

Abstract

Hayatın neredeyse tümüyle petrol ihracatına ve gelirlerine bağlı olduğu körfez ülkelerin, öncelikle 1. Dünya savaşı öncesi konumu gereği daha sonra da sahip olduğu doğal kaynaklar sebebi ile global güçlerin odak noktası olmuştur. Petrol ve ürünlerinden başka, katma değer oluşturabilecek hiçbir üretimin olmadığı söz konusu bu altı ülkenin (BAE, S.Arabistan, Katar, Kuveyt, Umman, Bahrayn) bir alt bölgesel güvenlik kalkanına ihtiyaçlarının olduğu gerek Britanya imparatorluğu döneminde, gerekse de Amerika’nın bölge üzerinde hakimiyet kurmaya başlaması ile ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda söz konusu çalışma enerji-güvenlik bağlantısında petrolün oynadığı önemli rolü bu ülkelerin verimli şekilde kullanıp kullanmadığı, Dünya petrol rezervlerinin neredeyse %65.5’ini ihtiva eden bu ülkeler için petrolün nasıl bir kalkan oluşturduğunu açıklamaya çalışmaktadır. Aynı zamanda çalışma, son derece önemli bir stratejik hammadde olan petrolün ve bundan elde edilen büyük gelirlerin körfez güvenliğinin, yalnızca ekonomi politiğini değil bununla birlikte bağımlılığı ve buradaki rant sistemini incelemeye alıp, demokratik olmayan fakat içeride rejim kaygısı dolayısıyla bağımsızlıklarından feragat etmiş rantiye devletlerin ve kurmuş oldukları Körfez İşbirliği Konseyi’nin, Amerikan çıkarlarının aksine bir politikayı da sürdüremeyeceğini ortaya koymaktadır.