Türkiye`de çeviri bürolarının dünü, bugünü, yarını

Abstract

Türkiye'de en erken 1970'li yılların başlarında kurum olarak belirmeye başlayan çeviri bürolarının çalışma alanını, yazılı çevirinin alt alanı olan teknik çeviri oluşturmaktadır. Ülkemizde çeviri bürolarının geçmişi çok eskiye dayanmamakla birlikte, teknik çeviri ve terim alanında yapılan çalışmalar XIX. yüzyıl başlarında, Osmanlı İmparatorluğunda görülmeye başlamıştır. Batıya açılmanın başladığı Tanzimat Döneminde (1839), batı dillerinde yazılmış kaynaklara başvurulmaya başlanmış ve bu kaynakların çevrilmesi gereksinimi ortaya çıkmıştır. Günümüz çeviri bürolarının temelini oluşturan çeviri kurumlarının ilk olarak kurulması da aynı döneme rastlamaktadır. Cumhuriyet Döneminde, Dil devriminin gerçekleştirilmesi ve Türk Dil Kurumunun çok çeşitli alanlarda hazırladığı terimcelerle Türkçe bir bilim diline dönüştürülmüştür. Günümüzde, teknik çeviri alanında hizmet veren bir çok çeviri bürosu bulunmaktadır. Ancak bu büroların tam olarak yapılanmalarını tamamladıkları söylenemez. Henüz gelişme aşamasında olan çevir bürolarının daha nitelikli kurumlara dönüşmesinde, Çeviri Öğretimi veren Üniversitelerin de, çeviri alanında uzmanlaşmış öğrenciler yetiştirerek, büyük katkısı olacaktır. Çeviri büroları ve çevirmenlik mesleği adına önemli bir başka gelişme de, henüz bir mesleki odası bile bulunmayan bu çalışma alam için, en azından, ilkeler belirmeye çalışan bir Çeviri Derneğinin kurulmuş olmasıdır. Çeviri bürolarını yakın gelecekte, daha örgütlü bir yapı oluşturmaya yöneltmede Avrupa Birliği çevirilerinin de önemli bir etken olduğu göz ardı edilmemelidir. Anahtar Kelimeler: Teknik çeviri, terim, çeviri bürosu, çeviri eğitimi, çeviri derneği