Engelli bir ortamda kullanılan mobil bilgi-destek araçlarının ideal arayüz tasarımı için özel grafik arayüz tasarım kurallarının belirlenmesi

Abstract

Yelkenli tekneler seyir halindeyken, deniz, rüzgar gibi dış koşullardan etkilenmektedir. Tekne kabuğu, direk ve yelken tasarımı konusunda çok önemli araştırmaların yapıldığı bu alanda, son 10 yıl içinde, sözkonusu koşulları takip edip, teknenin ideal koşullarda seyredebilmesini sağlayan navigasyon sistemleri de önemli bir gelişim süreci geçirmektedir. Fakat literatürde navigasyon sistemlerinin arayüz tasarımına yönelik herhangi bir çalışma bulunmamaktadır. Tekne üzerinde, seyir halinde, özellikle de yarış gibi sınırlayıcı bir ortamda navigasyon sistemini kullanacak kişinin hareketlerini, algılarını kısıtlayan engel koşulları oluşmaktadır. Bu başlık engelli ortam tasarımı alanı altında incelenmelidir.İşte bu tez, söz konusu engelleyici koşulları göz önünde bulundurup yelken yarışçısının karşısındaki karmaşık ve değişken bilgiyi daha rahat algılayabilmesine olanak verecek özel arayüz tasarımı kriterlerini bulmak üzerine yaptığımız çalışmaları konu almaktadır. Sorunun çözümü için bir kafa yukarıda görüntüleme aracını ele aldık ve taktisyenin gözüne takıp çevresel bilgileri takip edebileceği, bilgileri yorumlayıp, tekneyi ve ekibi yönlendirmesine yardım edecek bir arayüzün gözlüğün camına yansıtıldığı bir simulasyon ortamı oluşturduk. Gözlük arayüzünde görülecek olan arayüz ile ilgili tasarım kriterlerini önce hipotez aşamasında yaptığımız araştırmalar, yelken ve tasarım konusundaki deneyimlerimize dayanarak belirlediğimiz özel tasarım kriterlerini, daha sonra uzman kullanıcı grubu ve tasarımcılar ile bir arada gerçekleştirdiğimiz katılımcı tasarım çalışması ve daha sonar da uzman kullanıcı grubu ile gerçekleştirdiğimiz uzman değerlendirme testleri ile ispatlama yoluna gittik. Sonuçta, hipotez aşamasında belirlemiş olduğumuz kriterler tümüyle olmasa da büyük oranda ispatlanmıştır.