Dağıtım transformatörlerinin bağlantı gruplarına göre harmonik simulasyonu

Abstract

DAĞITIM TRANSFORMATÖRLER N N BAĞLANTI GRUPLARINA GÖREHARMON K S MULASYONUHakan SAĞLAMElektrik Mühendisliği, Yüksek Lisans TeziElektrik enerjisi için güç kalitesi en önemli faktörlerden biri olarak , gerilim, akım ve frekansbüyüklüklerinde meydana gelen sapmalardır. Güç kalitesinin önemli bir kısmı olanharmonikler, teknolojinin güç elektroniği ve yarı iletken aygıtların kullanımını gerektirerek vearttırarak gelişmesiyle önemli bir problem olarak ortaya çıkmaktadır.Harmonikler sinüs dalga şeklindeki bozulmalar olarak transformatörler, generatörler, motorlargibi demir nüveli elektrik makinaları, doğrultucular ve diğer nonlineer cihazların kullanımıylaelektrik sisteminin sinüsoidal özelliğini kaybetmesine neden olmaktadır. Bu yükler sistemeharmonik enjekte ederek, elektrik tesisleriyle bu tesislere bağlı tüketici ekipmanlarına zararvermekte veya tamamen işlemez hale getirmektedir.2010 yılı için yapılan tahminlere göre üretilen gücün % 50'si yarı iletkenlerle kontroledilecektir, dolayısıyla bu nonsinüsoidal oluşum daha fazla güç faktörü düzeltmekapasitörünün endüstride kullanılması anlamına gelecektir. Rezonans frekansınındüşürülmesiyle güç sistemleri doğal frekansa daha duyarlı hale gelecektir ve bu yüklertarafından üretilen harmonik akımlardan daha etkilenir bir hal alacaktır. Bu, harmonik olayıiçin bugün ve gelecekte artarak önem gösterilmesi gereken en önemli bir güç kalitesi problemiolduğunu belirtmek açısından yeterli bir kanıttır.Bu çalışmada dağıtım transformatörlerinin Dyn1, Dyn11 ve Yyn bağlantı gruplarınınharmonik olayına etkilerinin neler olduğu hedeflenmiş olup, nonlineer yük kompozisyonu ilebir OG/AG sistem içerisinde farklı durumlar için MATLAB Simulink ile modellenerek buetkiler gözlemlenmiştir.Anahtar kelimeler: Güç kalitesi, güç sistem harmonikleri, güç sistem harmoniklerininMatLab Simulink modellenmesi, harmonik standartlar, IEEE 519-1992, harmonik kaynaklar,harmoniklerin filtrelenmesi, dağıtım transformatörleri ve harmonikler.JÜR :1. Yrd. Doç. Dr. Aslan NAN (Danışman) Kabul Tarihi: 11.10.20052. Prof. Dr. Fahrettin ARSLAN Sayfa Sayısı : 1343. Doç. Dr. Osman KILIÇ