Three essays on identity economics

Abstract

Bu tez, kimlik iktisadı teorisinin eleştirisini ve Türkiye iş gücü piyasasında etnik kimliklerin iktisadi çıktılarını ölçümleyen üç makaleyi kapsar. İlk makale, kimlik kavramının iktisat literatüründeki evrimini incelemekte, kimlik iktisadı teorisinin güçlü ve zayıf yanlarını ortaya koymaktadır. İkinci makale, 2010 yılı sonrası Türkiye’ye gelen farklı etnik kimliklerdeki mültecilerin Türkiye toplumuna uyum süreçlerini Etnometre ölçeği tanımlar. Makale, uyum sürecinde etnik kimliğin rolünü ve İstanbul emek piyasasındaki tezahürlerini analiz eder. İstanbul'daki mültecilerin önemli bir çoğunluğunun paralel bir toplum olarak yaşadıkları sonucuna varılmıştır. Afgan ve Pakistanlı mülteciler iş piyasasında en yüksek ayrımcılığa maruz kalan ve en yüksek marjinalleşmenin gözlemlendiği gruplardır. Araplar en yüksek yıllık gelire sahip grup olmalarına rağmen sosyokültürel olarak büyük ayrışmış oldukları tespit edilmiştir. Üçüncü makale, Romanların çalıştıkları iş kollarının gelir grupları üzerindeki etkisini analiz eder. Romanların çalıştıkları iş kolları, yaş, cinsiyet, eğitim gibi değişkenlere göre hanehalkı gelir farklarını açıklamada oldukça yüksek etkiye sahiptir. Ancak bölgesel farklılıklar, çalışma saatleri, sosyokültürel ve politik uyum parametrelerine göre iş kollarının geliri açıklamada daha düşük açıklayıcılığa sahip olduğu tespit edilmiştir. Özellikle alt gelir gruplarındaki Romanlar için, teknik kalifikasyon gerektiren işlerde çalışmak ve işçi olmak yüksek oranda gelir artırıcı etkiye sahiptir. Romanlara ait geleneksel iş kollarında çalışanların oranının göz ardı edilebilir ölçüde düşük olduğu tespit edilmiştir. İş gücü piyasasındaki ayrımcılık, en üst gelir grubundaki Romanlar hariç, tüm gelir gruplarındaki Romanlar için artan oranda geliri azaltan bir etkiye sahiptir. Ayrımcılığın yanı sıra, düşük ve düzensiz gelir getiren işlerde çalışmanın ve işsizliğin yüksek oluşu, iş piyasasında Romanlar için mesleki segregasyonun varlığına işaret etmektedir.