İlköğretim 7. sınıf öğrencilerinin matematik dersinde problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile matematik dersine yönelik tutum ve başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Bu araştırma ilköğretim 7.sınıf öğrencilerinin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri, matematik tutumu ve akademik başarısı arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada karma araştırma desenlerinden açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemini 2017-2018 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Maltepe ilçesinde bulunan dört (4) devlet okulundaki 7.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmaya 215 kız, 237 erkek olmak üzere toplam 452 öğrenci katılmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde araştırmaya katılan bütün öğrencilere Çilesiz ve Duatepe (1999)‘un geliştirdiği “Matematik Tutum Ölçeği” ile Aşkar ve Kızılkaya (2009) tarafından geliştirilen “Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Becerisi” ölçeği uygulanmıştır. Araştırmanın nitel bölümünde ölçeklerden elde sonuçları desteklemek, edinilen bulguları doğruluğunu test etmek için örneklemden basit seçkisiz seçilen 20 öğrenciyle yüz yüze görüşme yapılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistik, bağımsız gruplar t testi, One Way Anova testi, regresyon analizi, Pearson Momentler Korelasyon kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; Öğrencilerin bir problem durumunda çoğunlukla yansıtıcı düşündükleri, fakat “sorgulama” becerilerinin “nedenleme” ve “değerlendirme” becerilerine göre düşük olduğu, kız öğrencilerin problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünmede erkeklere göre daha iyi olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin matematiğe yönelik tutumlarının çoğunlukla olumlu olduğu, “sevgi, ilgi” ve “matematiğin günlük ve mesleki hayattaki önemi” boyutlarındaki ifadelere çoğunlukla katıldıkları; “zevk” ve “güven-korku” boyutlarındaki maddelere bazen katıldıkları, “sevgi, ilgi” boyutunda erkeklerin matematiği daha çok sevdiği, ilgi duyduğu; “zevk” boyutunda kızların matematik çözmekten, matematiği kullanmaktan daha çok zevk aldığı belirlenmiştir. Problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme becerileri ile matematik dersindeki akademik başarı arasında pozitif anlamlı bir ilişki olduğu, akademik başarısı yüksek öğrencilerin diğer öğrencilere göre daha çok yansıtıcı düşündükleri tespit edilmiştir. Ayrıca kızların akademik başarısının erkeklere göre daha yüksek olduğu, imam hatip ortaokullarının düz ortaokullara göre daha başarılı olduğu belirlenmiştir.