Kıyı çizgisinin sayısal modellemesi üzerine bir çalışma, Karaburun örneği

Abstract

Kıyı çizgisinin modellenmesi, karmaşık bir fiziğe sahip olması, girdilerinin belirsizlik içermesi ve elde edilmesinin zorluğundan dolayı oldukça güç bir konudur. Kıyı çizgisinin belirlenmesi, etkin kıyı alanı yönetimi için önemli olup, çevrenin korunması ve sürdürülebilir gelişme için de gereklidir. Kıyı morfolojisinin sayısal modellemesinde bir çok yöntem geliştirilmiştir. Bunlar karmaşık 3-boyutlu modellerden basit 1 -boyutlu modellere kadar değişmektedir. Pratik model uygun yaklaşım sağlayandır, yani girdinin niteliği ile uygunluk sağlayan ve çözümleme süresinin kısa olanıdır. Bu çalışmada, Karadeniz kıyısında bulunan Karaburun Balıkçı Barınağı 'ndaki kumlarıma ve Karaburun kıyısında meydana gelen kıyı çizgisi değişimine çözüm bulunmaya çalışılmıştır. Yöreye ait dalga iklimi ve istatistiği çalışması farklı meteoroloji istasyonlarından (Sarıyer, Kilyos ve Şile) elde edilen rüzgar verileri ve dalga atlası (Özhan ve Addalla, 1999) kullanılarak detaylı olarak incelenmiş, balıkçılar ve yöre halkından elde edilen bilgilere göre en uygun dalga istatistiği oluşturulmuştur. Katı madde özellikleri elde edildikten sonra CERC (1984) metodu ve SandCalc bilgisayar programıyla katı madde taşınım yönü ve miktarı belirlenmiştir. Tek-çizgi metodunu esas alan sayısal model yardımıyla yazılan bilgisayar programı koşturularak Karaburun kıyısında iki senede meydana gelen kıyı çizgisi değişimi görülmüştür. Sayısal çözüm ve analitik çözüm karşılaştırılması yapılmış, sayısal model programının geçerliliği onaylanmıştır. Karaburun kıyısında meydana gelen erozyon, yığılma ve Karaburun Balıkçı Barınağı'nda oluşan kumlarıma problemine çözüm olarak iki alternatif mahmuz sistemi sunulmuş ve bu sistemlerin boyutlandırılması yapılmıştır.