Alevi yazınında Osmanlı imgesi

Abstract

Bu tez Türkiye'de yaşayan Alevi toplumunun Osmanlı geçmişi hakkında nasıl bir algıya sahip olduğu sorusuna yanıt aramaktadır. Mevcut resmi tarih söyleminin karşısında Alevilerin de kendilerine ait geleneksel bir tarih anlayışına sahip olduğu bilinmektedir. İki kutuplu dünyanın sona ermesi ile başlayan yeni süreçte, kimlik hareketleri küreselleşmenin de yarattığı etkiyle yeni bir ivme kazanmıştır. Türkiye'de resmi kimlik söyleminin karşısına;`İslami dini temelli', `Kürt etnik temelli' ve `Alevi inanç temelli' yeni kimlik söylem ve hareketleri güçlü bir şekilde ortaya çıkarmıştır. 1960 ve 70'lerde sol ideoloji söylemi ile 80'lerde ise askeri darbe ve sonrasında yaşanan Türk-İslam sentezi şeklindeki devlet uygulamaları ile zayıflayan Alevi kimliği ve inancı, 90'lardan itibaren tekrar toparlanma ve kendini yeniden tanımlama sürecine girdi. Bu tez, Alevi kimliği analizine yeni bir yaklaşım getirmeye çalışmakta ve Alevi tarih yazımındaki ?Öteki?yi ele almaktadır. Çalışmada, Alevi kimliğinin geleneksel ötekisi olarak `Osmanlı İmparatorluğu' kategorisi seçilmiştir. 1990 sonrası yaygınlaşan Alevi yazınından seçilmiş eserlerle `Osmanlı' imgesinin `öteki' olarak nasıl kurulduğu, Osmanlı dönemine dair imgelerin, kalıpyargıların ve önyargıların güncel gelişmelerle nasıl yeniden tanımlandığı gösterilecektir. Bu çalışmanın metodolojik çerçevesini, İkinci Dünya Savaşı sonrasında Orta ve Batı Avrupa'da ülkelerarası yakınlaşma sürecinde gelişen imgebilim yöntemi oluşturmaktadır.