Cognitive biases and heuristics in terms of behavioral economics: Applications of anchoring effect and loss aversion

Abstract

Standart iktisadi düşünce insanı bencil, rasyonel ve duygusuz bir varlık olarak tanımlar. İnsanlar son derece rasyonel olduklarından kararlarına duygularını karıştırmazlar. İktisatta uzun süre insanların mükemmel derecede rasyonel olduğuna inanıldı. Ancak, gerçek hayattaki bazı gözlemler ve kontrollü deneyler rasyonalite ile çeliştiği için standart iktisadın varsayımlarına şüphe ile yaklaşmalıyız. Bu sebepten ötürü, davranışsal iktisatçılar rasyoneliteyi kabul ederler ancak tam rasyoneliteyi kabul etmezler. Bu yüzden bu kavramı ‘’sınırlı rasyonelite’’ olarak yeniden adlandırdılar. Bu çalışmanın temel amacı iktisat ve insan hayatı hakkında daha iyi bir perspektif kazanabilmek adına insanların iktisadi faaliyetleri sırasındaki davranışlarının rasyonelliğini analiz etmektir. Bu çalışmada ilk olarak iktisatta rasyonalite kavramını analiz ettim. Ayrıca gerçek hayatta insanların karar verme süreçlerinde yaptıkları bazı bilişsel yanlılıklar ve sezgileri deneysel gözlemler ışığında tartıştım. Son kısımda da insanların rasyonelliğini bazı bilişsel yanlılıklar açısından test etmek adına Polonya’da Wroclaw Üniversitesi’nde ve Türkiye’de Yıldız Teknik Üniversitesi’nde öğrencilerle yaptığım sınıf deneylerini analiz ettim.