TIMSS matematik sorularının matematik öğretim programı ve TEOG matematik soruları kapsamında incelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, 8. Sınıfta uygulanan uluslararası bir sınav olan Uluslararası Matematik ve Fen Eğilimleri Araştırması (TIMSS) sınavı matematik sorularının Türkiye’de uygulanan Temel Öğretimden Orta Öğretime Geçiş (TEOG) sınavı matematik soruları ve 8. sınıf Matematik öğretim programı ile karşılaştırarak incelemek ve öğretmenlerin TIMSS matematik sorularına ilişkin görüşlerini ortaya koymaktır. Araştırma nitel bir çalışma olup olgu bilim deseninde gerçekleştirilmiştir. Doküman inceleme ve görüşme ile dört farklı veri kaynağından veri toplanmıştır. Doküman analizi kapsamında, TIMSS 2015 çerçeve programı, 2014-2015 eğitim öğretim yılında uygulanan TEOG sınavlarında yer alan 40 matematik sorusu ve 8.sınıf matematik öğretim programı incelenmiştir. Dördüncü veri kaynağı, matematik öğretmenlerinden oluşan katılımcılar oluşturmuştur. Amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemi ile İstanbul ilinde 5’i özel okul, 3’ü devlet okulunda görev yapmakta olan 8 matematik öğretmeni yer almıştır. Ölçüt olarak öğretmenlerin TIMSS ile ilgili bilgi sahibi olmaları belirlenmiştir. Doküman incelemede araştırmacı tarafından geliştirilen Doküman İnceleme Matrisi kullanılmış, elde edilen veriler doküman analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Öğretmenlerden veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen Öğretmen Görüşme Formu kullanılmıştır. Görüşmeden elde edilen nitel verilerin analizinde betimsel analizden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre TIMSS 2015 matematik sorularının kazanım ve konu alanı boyutlarında 8. sınıf matematik öğretim programıyla genel olarak örtüştüğü, örtüşmeyen kazanım ve konu alanlarının ise daha alt sınıf öğretim programlarıyla örtüştüğü, TEOG sorularının kazanım ve konu alanlarıyla ise Cebir alanında örtüştüğü görülmüştür. Ancak doküman analizi ve görüşmelerden elde edilen bulgularla birleştirildiğinde, TIMSS sorularının TEOG sorularına göre temel ve basit olarak görünmesine rağmen kazanımlarının arka planda matematik öğretim programına ve TEOG’a göre daha üst düzey bilişsel becerileri ölçtüğü ortaya çıkmıştır. Bilişsel alan boyutunda TIMSS 2015, TEOG ve matematik öğretim programı arasında genel olarak paralellik görülmüştür. Diğer taraftan, gözlenen başarı durumları, öğretmen görüşleri ile değerlendirildiğinde, TIMSS sınavında en başarısız bilişsel alanın Bilme olduğu, bu nedenle Türkiye’de uygulanan eğitim sisteminin temel becerileri öğretmekte yetersiz kaldığı, belirlenmiştir.