Madencilik sektörünün Türkiye'de sürdürülebilir kalkınmaya etkisi

Abstract

Gelecek kuşakların ihtiyaçlarını karşılayabilme olanağından ödün vermeksizin günümüzdeki neslin ihtiyaçlarını karşılayabilecek bir kalkınma modeli olan sürdürülebilir kalkınma, 20. yüzyılın son çeyreğinde dünya gündemine, 1990'larda imzalanan anlaşmalarla global anlamda uygulanan bir kalkınma stratejisi konumuna gelmiştir. Madencilik sektörünün güçlü ve doğrudan, sosyal, çevresel ve ekonomik etkileri mevcuttur. Madencilik doğası gereği çevre üzerinde negatif etkiler oluşturması ve sonlu bir kaynağı tüketmesinden dolayı, sürdürülemez bir aktivite olarak değerlendirilmektedir. Ancak madencilikten elde edilen gelir, yeni teknolojilerin geliştirilmesi, sosyal yapının geliştirilmesi ve yeni madencilik sahalarının araştırılması gibi alanlara yatırım yapılırsa, madencilik sürdürülebilir kalkınmaya pozitif katkı sağlayabilmektedir. Bu çalışmanın amacı Türkiye'de madencilik sektörünün sürdürülebilir kalkınmaya pozitif katkı sağlayıp sağlamadığını VAR (Vector Auto Regressive) model kurularak test etmektir. Etki- tepki fonksiyonuyla madencilik gelirinin madencilik dışı gelir üzerine uzun dönem çarpanı hesaplanmıştır. Sürdürülebilir kalkınma kriteri olarak elde edilen çarpanın hesaplanan sürdürülebilirlik kriterinin minimum olduğu yıldan daha yüksek olması gerekmektedir. çalışmamızda 1989-2010 yılları arasındaki veriler kullanılıp, veri seti Türkiye İstatistik Kurumundan elde edilmiştir.