Türkiye-İsrail stratejik işbirliğinin sınırları (Siyasi ve ekonomik sonuçları)

Abstract

Tezin amacı: Türkiye-İsrail stratejik işbirliğine yönelik sınırlamaları araştırmak ve siyasi, ekonomik sonuçlarını ve etkilerini ortaya koymaktır. Analiz: Türkiye-İsrail stratejik işbirliğinin geliştiği ortam gözönünde bulundurulmuş, stratejik İşbirliğinin gelişim süreci genel hatlarıyla anlatılarak, siyasi, ekonomik ve stratejik etki/sonuçlan ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışmanın ana temasını içeren sınırlamalar bölümünde geçmiş ve güncel süreçler gözlemlenerek, analizler bu gözlemlere göre yapılmıştır. Metot: öncelikli olarak Soğuk Savaş ve Körfez Savaşı sonrasında değişen Ortadoğu ele alınmıştır. Türkiye'nin değişen bölgesel ortama yönelik güvenlik ve tehdit algılamaları değerlendirilmiş ve bu algılamalara yönelik politikaları ele alınarak stratejik işbirliğinin oluşmasına zemin hazırlayan gelişmeler tartışılmıştır. Türkiye-İsrail stratejik işbirliğinin gelişimi günümüze kadar getirilmiş ve stratejik işbirliğinin siyasi, ekonomik ve stratejik etki/sonuçlan ele alınmıştır. Sınırlamalar konusu küresel, bölgesel ve ikili ölçekte ele alınarak, çeşitli aktörlerin stratejik işbirliğine dönük etkileri, güncel gelişmeler ve stratejik işbirliğindeki rolleriyle aktarılmaya çalışılmıştır. Sonuçta, ele alman konular çerçevesinde, Türkiye-İsrail stratejik işbirliğine yönelik herhangi bir sınırlama konusu olmadığı görülmüştür. İki ülkenin de tehdit algılamalarını ortak bir çerçeve içinde ele alabildikleri ve gerilim unsuru olabilecek konulan aralarındaki stratejik işbirliğine mümkün olduğunca yansıtmamayı başardıkları görülmüştür. Ne var ki Filistin sorunu geçen zamana rağmen halen iki ülke arasında önemli bir gerilim unsuru olabilmektedir. Filistin sorununda kalıcı bir barışın hem bölgesel hem de iki ülke arasındaki ilişkilere olumlu katkısı olacağı şüphesizdir.