Toplam kalite yönetimi uygulamalarının çevre bilincine etkisi

Abstract

Tarihçesi Milattan Önceye dayanan kalite, kısaca "mamul ve hizmette, müşteri tatminine yönelik niteliklerin toplamıdır" şeklinde tanımlanmaktadır. İlk olarak muayene, daha sonra kalite kontrol, kalite güvencesi ve son olarak da toplam kalite aşamalarıyla gelişimini sürdürmüştür. Toplam Kalite Yönetimi ise bir bütünü içerir. İnsanı da yaşadığı çevreden soyutlamadan onu çevresiyle birlikte kabul ederek işletmelerin topluma ve çevreye karşı sorumlulukları olduğunu belirtir. Her konuda sürekli gelişimi hedefleyen çağdaş ve uygulamalı bir yönetim felsefesidir. Toplam kaliteden söz edebilmek için mutlaka mamulün kalitesi, onun üretim aşamalarının kalite sistemine uygunluğu yeterli olmayacaktır. Bu üretimin ve mamulün üretildikten sonra geçirdiği safhaların çevreye vereceği zararları da dikkate alınarak denetlenmelidir. Bu aslında işletmelerin sosyal sorumluluğudur. Kuruluşlar, bir yanda topluma hizmet ederek, onların ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik kaliteli mal ve hizmet üretirken, bir yandan da bu üretimin bir sonucu olarak doğal kaynakları tüketmekte ve doğal çevreyi kirletmektedir. İşletmeler bu sorumlulukları gereği, sadece üretime yönelmeyip, aynı zamanda tahrip edilen doğal çevreyi telafi etme ve hatta kirletmeme yoluna gitmelidir. Bu amaçla toplam kalite olgusu içinde çeşitli çalışmalar yapılmış ve çevre yönetim sistemi geliştirilmiş, buna bağlı olarak da ISO 14000 Çevre Yönetim Standartları çıkarılmıştır. Çevre bilincinin gelişmesi konusunda da önemli bir adım niteliğini taşımaktadırlar. Bu amaçla bu tezin konusu olarak "Toplam Kalite Yönetimi Uygulamalarının Çevre Bilincine Etkisi" teması seçilmiş ve Türk Elektronik Sektörü İşletmecileri Derneği' ne üye kuruluşlar arasında yapılan ve tamamen literatür araştırması sırasında ortaya çıkarılan anket soruları ile bu etki araştırılmıştır. Bu anket çalışması, alınan cevaplar doğrultusunda revize edilmiş olup, daha sonradan bu konuda araştırma yapacaklar için bir kaynak niteliğini taşıyacaktır.