Liderlikte yeni bir model önerisi: Kukla liderlik

Abstract

İnsanların var olduğu ilk günden beri liderlik olgusu pek çok araştırmanın odak noktasında yer almaktadır. Mevcut araştırmalar ve liderlik teorileri incelendiğinde; günümüzde hâlâ liderlik türleri ile ilgili araştırma sorunsalları ortaya çıkabilmektedir. Model geliştirme amacıyla tasarlanan bu çalışmada; organizasyonların yönetim kademelerinde yer alan yöneticilerin görüş ve tecrübelerinden hareket edilerek yeni bir liderlik modeli olacağı düşünülen kukla liderlik kavramının ortaya konması amaçlanmaktadır. Kukla liderler, takipçiler tarafından görülmeyen ve/veya fark edilmeyen bir lider tarafından oluşturulan hedefleri aktaran kişi olarak düşünülebilir. Takipçiler, kukla liderin arkasında yer alan, kukla lideri yönlendiren gerçek lideri görmemektedirler. Nitel araştırma desenlerinden biri olan gömülü teori çerçevesinde gerçekleştirilen çalışmada kukla liderlik kavramının öncüllerini, tanımlamalarını, boyutlarını ve ilişkili olabileceği kavramları ortaya koyabilmek amacıyla özel sektörde görev alan yöneticiler ile beş pilot çalışma, on bir mülakat olmak üzere toplam on altı görüşme gerçekleştirilmiştir. Pilot çalışmaların da içerisinde yer aldığı mülakatlar çeşitli analiz teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir. Bu çerçevede ilk olarak; verilerin fenomenolojik analizi ve betimsel analizi gerçekleştirilmiştir. Ardından, Atlas.ti programından yararlanılarak mülakat verileri içerik analizine tabii tutulmuştur. İçerik analizi sonucunda veriler; kukla liderlik modelinin meydana gelebileceği organizasyonel ortam, kukla liderlik modelinin ilişkili olabileceği kavramlar ve kukla liderlik modelinin sonuçlar olmak üzere 3 tema altında toplanmıştır. Veri analizi, soyut unsurların incelenmesi ile son bulmuştur.