İstanbul metropoliten alanında 1980 sonrası gelişen alışveriş merkezleri olguları

Abstract

1980 yılı sonrası dünyanın küreselleşme sürecine girmesi ve bu sürecin Türkiye'yi de etkileyerek yeni ekonomik ve siyasal politikaların izlenmesi sonucu hızlı bir dönüşüm başlamıştır. Bu süreç tüm Türkiye'de değişimler meydana getirdiği gibi en büyük değişim ve dönüşümler İstanbul Metropoliten Alanı'nda görülmüştür. Görülen bu değişimler, hem kent mekanında hem de alışveriş mekanlarında meydana gelmiştir. Bu değişime ilk örnek, 1988 yılında hizmete giren, kente ve kurulduğu yerin çevresine yeni bir imaj kazandıran Galleria Alışveriş Merkezi örneğidir. Bu merkezin kurulmasından sonra şehrin çeşitli yerlerinde kurulan alışveriş merkezleri saît alışveriş için değil aynı zamanda kültürel, sanatsal, yeme-içme, eğlenme ve boş zamanları değerlendirme amaçlı da kullanılan rekreatif merkezler haline gelmişlerdir. Çalışmanın giriş bölümünde, amaç, kapsam, yöntem ve sınırlar yer almaktadır. Birinci bölümde, alışveriş eylemi ve tarihçesi, ticaret ve ilgili kavramlar yer almakta, ikinci bölümde alışveriş mekanları ve tarihsel gelişimi anlatılmakta, üçüncü bölümde Türkiye'de perakende ticaretin gelişmesi ve alışveriş merkezlerinin oluşum süreci irdelenmekte, dördüncü bölümde İstanbul Metropoliten Alanı planlama çalışmaları ve 1980 sonrası alışveriş mekanları, beşinci bölümde ise İstanbul Metropoliten Alanında 1980 sonrası gelişen alışveriş merkezleri ve irdelenmesi yer almaktadır. Altıncı ve son bölümde ise çalışmada yer alan tüm bölümlerden elde edilen bilgi ve bulgular ışığında tüm çalışmanın değerlendirilmesi ve varılan sonuç yer almaktadır. Çalışma, alışveriş mekanları ve tarihsel gelişimini incelemekle birlikte özellikle 1980 sonrası İstanbul Metropoliten Alanı'nda kurulan alışveriş merkezleri olgularını irdelemektedir. Bu amaçla, İstanbul Metropoliten Alanı'nda kurulan ve giderek kent merkezinin yerini almaya başlayan alışveriş merkezleri tanımlanmış, ilgili araştırma çeşitli kaynaklardan, belgelerden, haritalardan, tablo ve şemalardan, istatistiki bilgilerden ve tespit çalışmalarından yararlanılarak en son halini almıştır.