Askeri tankların palet mekanizmalarının dinamik analizi ve ömür değerlendirmeleri

Abstract

Taşıtların dinamik analizlerinin matematiksel yollarla yapılabilmesi için günümüzde birçok araştırmacı çalışmaktadır. Buna rağmen, paletli bir taşıtın dinamik analizi hakkında genel taşıt modellerine kıyasla yeterli oranda çalışma yapılmamıştır. Dinamik ortamlarda çalışan makina elemanlarının göstereceği yorulma ömrünü önceden saptamak için yapılan yorulma analizleri ise özel olarak ayrı bir araştırma konusunu oluşturmaktadır. Yorulma konusundaki en önemli etken ise çeşitli değişken gerilmelere maruz kalan malzemelerin gösterdikleri birikimli hasarlardır. Bu çalışmada ele alınan paletli taşıtın bir, iki, sekiz ve on beş serbestlik dereceli olmak üzere dört değişik dinamik modeli sunulmuştur. Ayrıca bu modellerin kendi aralarında lineer ve nonlineer ayrımları da sınanmıştır. Elde edilen bu dinamik modellerden en gerçekçi yaklaşımı yapacak olanı belirlenmiş ve buradan elde edilen süspansiyon kuvveti sonuçlarına göre taşıt süspansiyon sistemi üzerinden seçilen bir parça için yorulma ömrü hesaplanmıştır. Başka bir deyişle, dinamik analizden elde edilen verilerin, bir yorulma analizinde nasıl kullanılacağı gösterilmiştir. Dinamik analiz için sunulan yöntemin, gelecekte üretilecek farklı tipteki paletli taşıtlara da uygulanabilirliği sağlanmaya çalışılmıştır. Dolayısıyla farklı tipteki paletli taşıtlar için de aynı yöntemi kullanarak süspansiyon sisteminden seçilecek parçalar için yorulma ömrünü bulmak mümkün olabilecektir. Çalışmadaki amaç, işletme ortamında titreşimli yüklemeye maruz kalan makina parçasının üzerine gelen dinamik gerilmeleri bulup, bu gerilmeler altında göstereceği yorulma ömrünü saptamaktır.