Zayıf tortul kayaçlar üzerine inşaa edilen sanat yapılarındaki oturmalar

Abstract

Bir çok mühendislik konularındaki soranlarda olduğu gibi temel mühendisliği konusuna giren problemlerde de modeller optimize edilmekte ve mantıklı kabuller yapılmakta ve böylece çözümlere ulaşılmaktadır. Son yıllarda büyük gelişme gösteren ve hemen hemen her tür zeminin dayanım ve deformasyon parametrelerinin yerinde ölçümünü sağlayan Presiyometre deneyi, bu özelliğinden dolayı temel mühendisliğinde yaygın olarak kullanılmış ve sayısal olarak artan deney bilgilerinin getirdiği istatistiksel güvence ile tasarımda daha sağlıklı tahminlerin yapılmasını sağlamıştır. Araştırmada, zayıf tortul kayaçlar üzerine oturmuş, farklı yük bileşenlerine ve türlerine sahip sanat yapılan temelleri için projelendirmede esas alman Presiyometre deney sonuçlarına göre oturmalar farklı yöntemler kullanılarak hesaplanmıştır. Hesaplanan oturma miktarı ile ölçülen oturma miktarı arasındaki ilişki ve bu ilişkinin Presiyometre deformasyon parametreleriyle ve farklı hesap yöntemleri ile nasıl değişiklik gösterdiği araştırılmıştır. Oturmaların gerçekçi tahmini için değişik hesaplama yöntemlerini içeren çeşitli bilgisayar programlan ve sonlu elemanlar yöntemi kullanılmış olup tasarımda esas alman deformasyon modüllerine uygulanması gereken düzeltme (veya korelasyon) katsayılarının belirlenmesine çalışılmıştır. Bu çalışma sonucu tahmini mümkün olan düzeltme katsayılarının, zayıf tortul kayaçlarda (ince daneli, < 2mm ve yan plastik) ilerde yapılacak deneylerle artan bilgilerin ışığında daha sağlıklı olarak hesaplanması olanaklı hale gelecektir. Bu nedenle varılan sonuçlar dinamik değerler olup, zamanla artan deney verileri ile güncelleştirilebilir.