Magnezyum AZ80 alaşımında yüksek basınç burulma işleminin mikroyapı ve mekanik özelliklere etkisi

Abstract

Bu çalışmada, High Pressure -Torsion (HPT) işleminin Mg Az80 (7,9 Al–0,5 Zn – 0,2 Mn %) alaşımının mikro yapısındaki değişimi, mekanik özelliklerine ve tane küçülmesine olan etkisi incelenmiştir. Deneysel verilerin ışığı altında, öncelikle çalışmamıza normal şartlar altında elde edilmiş, ortalama tane boyutu 10 mikron olan Mg Az80 numunesi ile başlanmıştır. Ardından, normalizasyon işlemi uygulanarak, ortalama tane boyutu 30 mikron olan Mg Az80 numunesi ile devam edildi. Oda sıcaklığında uygulanan çeşitli varyasyonlardaki HPT işlemleri sonrasında tane yapısındaki küçülme ve mekanik özelliklerin değişimi incelemeye alındı. Bu çalışmada uyguladığımız presleme yükleri 0-5 Gigapascal ve burulma değerleri ise 0-15 kez tam burulmadan ibarettir. Deneyler sonrasında elde edilen numuneler, çeşitli numune hazırlama işlemlerinden sonra, mikro yapılarının incelenmesi amacıyla TEM ve optik metal mikroskoplarda, mikro sertliklerinin incelenmesi amacıyla da mikrovikers sertlik ölçüm cihazı vasıtasıyla, değerlendirmeye alınmıştır. Tane boyutunun, 15 tur burulan numunelerde 100 nm' nin de altında olduğu, sertliğinde ortalama 81 HV' den 125 HV' ye kadar arttığı tespit edilmiştir.