Video görüntülerinde kalabalık analizi - Kızrak, Merve Ayyüce (My University, 2021)
Dünya; aşırı nüfus artışının yanı sıra terör, savaş ve salgın gibi sınavlardan geçerken, kamuya açık alanların güvenliğinin sağlanması giderek zorlaşan bir konu haline gelmektedir. Video kayıtlarından elde edilen görüntüler kullanılarak kamuya açık alanların denetlenmesi, düzenlenmesi gibi pratik konularda kalabalık yoğunluk analizinin en uygun şekilde gerçekleştirilmesi amaçlanmaktadır. Kalabalık analizi, akademik ve pratik hayatta yaygın etkiye sahip, önemli ve güncel bir araştırma konusudur. Bu çalışma dâhilinde yapay zekâ alt konularından olan derin öğrenme yaklaşımları kullanılarak özgün ve etkin bir yöntem önerilmektedir. Çalışmanın ilk sonuçları CNN (Evrişimli Sinir Ağları) temelli paralel mimari, Gauss-YOLOv3 (You Only Look Once) ve iyi bilinen KNN (K-En Yakın Komşuluk) gibi yöntemlerin kombinasyonları ile alındı. Kalabalık analizi için literatürde yer alan UCF-QNRF, UCF_CC_50, UCSD, ShanghaiTech Part A, WorldExpo'10 ve PETS2009 veri kümeleri hakkında detaylı bilgi verildi. Çalışmanın başarısının genelleştirilebilir olduğunu göstermek için bu veri kümeleri ile testler yapıldı. Çalışmanın kalabalık davranış değişiminin kestirilmesi aşaması için PET2009 veri kümesindeki altı farklı video dizisi kullanıldı. Doğruluk başarım %83,2 ile %96,4 aralığında elde edildi. Bu sonuçların literatürdeki benzerleriyle karşılaştırılabilir düzeyde olduğu gösterildi. Çalışmanın nihayetinde, dikkat temelli evrişim ve kapsül ağı modülüne sahip ve anlaşmalı yönlendirme algoritması kullanan iki sütunlu bir derin öğrenme mimarisi önerildi. Önerilen yöntemin başarımını kapsamlı bir şekilde göstermek için MAE (Ortalama Mutlak Hata) ve MSE (Ortalama Karesel Hata) değerlendirme metrikleri güncel çalışmalarla karşılaştırıldı ve kendilerine en yakın başarıma göre gerçekleştirilen iyileştirilme oranları hesaplandı. İyileştirme ile önerilen yöntem literatürdeki son teknoloji yaklaşımlarla karşılaştırıldığında bu problem için etkili ve genelleştirilebilir olduğunu göstermektedir. Elde edilen sonuçlar şöyledir: UCFQNRF’de %2,18 MSE; UCF_CC_50’de %2,33 MAE ve %1,68 MSE; UCSD’de %8,46 MAE ve %7,03 MSE; ShanghaiTech Part A’de %4,69 MAE ve %3,94 MSE; WorldExpo'10’de %6,94 MAE. Önerilen kapsül ağı temelli derin öğrenme mimarisi; davranış analizi için gelecekteki çalışmalarda optik akış gibi hareket bilgileri kullanılmaksızın, konum ve yönelim bilgilerinin kalabalık analizlerinde kullanılabileceğini göstermektedir.
Tez (Doktora) - Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 2021
Keywords: Kalabalık analizi; Kişi sayma; Evrişimli sinir ağları; Kapsül ağları; Dikkat mekanizması