Tasarım elemanı olarak tipografi : algı ve anlam ilişkileri

Abstract

Grafik tasarımı alanındaki gelişmeler, hedef kitlenin bilgi alma ve bilgiyi işleme biçimlerini aşamalı olarak etkilemektedir. Günümüz teknolojilerinin hakim olduğu bu modern ortamda, tasarımlarda sunulan iletilerin yorumlanmasına yardımcı olmak için daha hızlı referanslar aramaktayız. Tezin çalışma konusu, teknolojik gelişmelere rağmen, tipografinin kendi başına yeni bir tasarımsal varlığa dönüştüğü gerçeğinin göz ardı edilmesi nedeniyle ortaya çıkmıştır. Çalışmada, tipografinin, iletiyi sadece hedef kitleye okutarak taşıması dışında, kendisinin fiziksel varlığı ile de hedef kitlenin algı-anlam süreçleri üzerinde doğrudan bir etkiye sahip olduğu bilinmeli ve bu bilgi doğrultusunda tasarımlarda yer edinmesi gerekliliği üzerine durulmuştur. Bu tezde, günümüzde grafik tasarımı alanı ile iç içe geçmiş olan tipografik elemanların anlamları ve hedef kitle üzerindeki etkileri algı ve anlam kavramları çerçevesinde incelenmiştir. İlk bölümde, tasarım alanlarında olduğu gibi, tipografi alanında da ön plana çıkan algı ve anlam kavramları incelenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde, tipografinin, tarihsel gelişimi ve değişimi ışığında, tasarım ürünlerindeki mesaj iletme kaygısına yönelik grafik tasarımında edindiği rol ortaya çıkarmak istenmiştir. Son bölümde ise, incelenen tipografik tasarımlar, algı-anlam süreçleri kapsamında göstergebilim analiz yöntemi kullanılarak, hedef kitle tarafından tanımlanan ve bağlamlanan manipülatif anlamların nasıl oluşturulduğunu örneklemektedir. Bu tez, gelişen tasarım anlayışı kapsamında tipografi alanına etkili ve etkileşimli iletişim modelleri geliştirilmesi açısından önemlidir. Bu tez kapsamında geliştirilen kavramsal çerçeve, tipografinin semantik ipuçlarının hedef kitle üzerindeki beklenen etkilerini ayrıntılandırarak yeni araştırma alanlarına olanak sağlamaktadır.